Tugra Türkmenistanyň Bilim ministrligi
Metbugat gullugy

Makalalar

Bilim ulgamynyň iň soňky täzelikleri we resmi habarlary.

Векторы стратегического партнёрства Makalalar
8

Векторы стратегического партнёрства

Эра Возрождения новой эпохи могущественного государства, ознаменованная грандиозными преобразованиями и достижениями года «Независимый нейтральный Туркменистан – родина целеустремлённых крылатых скакунов», характеризуется активной и созидательной внешней политикой, которая опирается на принципы постоянного нейтралитета, миролюбия, добрососедства и широкого конструктивного сотрудничества. Этот курс был заложен Национальным ­Лидером туркменского народа, Председателем Халк Маслахаты Туркменистана Героем-Аркадагом и сегодня последовательно претворяется в жизнь под мудрым руководством уважаемого Президента Аркадаглы Героя Сердара. Одним из ярких подтверждений триумфа внешнеполитической стратегии стал состоявшийся государственный визит Президента Туркменистана в Республику Корея, а также его участие в первом Саммите «Центральная Азия–Республика Корея». Туркменистан и Республику Корея связывают прочные узы традиционной дружбы, глубокого взаимного уважения и высокого доверия. Дипломатические отношения, официально установленные в 1992 году, за минувшие десятилетия вышли на качественно новый уровень стратегического партнёрства. Весомый личный вклад в укрепление плодотворного диалога внёс Национальный Лидер туркменского народа Герой-Аркадаг, чьи исторические визиты заложили надёжный фундамент для долгосрочного взаимодействия. Нынешний государственный визит уважаемого Президента Туркменистана Сердара Бердымухамедова в Сеул открывает новую историческую главу в многоплановом туркмено-корейском сотрудничестве, выводя политические, торгово-экономические и культурно-гуманитарные связи на новые рубежи. Состоявшиеся в Сеуле переговоры на высшем уровне между Президентом Туркменистана Сердаром Бердымухамедовым и Президентом Республики Корея Ли Чжэ Мёном стали ключевым событием, подтвердившим неизменную приверженность сторон укреплению стратегического парт­нёрства. В центре внимания глав государств находились вопросы углубления внешнеполитической координации и взаимной поддержки в рамках авторитетных международных организаций, прежде всего ООН. Стороны констатировали близость или совпадение позиций по актуальным проблемам глобальной и региональной повестки, касающейся обеспечения всеобщего мира, стабильности и устойчивого развития. Туркменская сторона выразила искреннюю признательность правительству Республики Корея за соавторство и поддержку Резолюции «Год международного права, 2028 год», принятой по инициативе Туркменистана. Отдельное внимание было уделено предстоящему в следующем году 35-летнему юбилею установления дипломатических отношений между двумя странами, который стороны рассматривают как важный рубеж для подведения итогов и качественного наполнения межгосударственного партнёрства новым содержанием. Значимым практическим итогом переговорного процесса стало подписание солидного пакета документов, призванных существенно расширить и укрепить современную договорно-правовую базу. Заключённые межправительственные и межведомственные соглашения, а также меморандумы о взаимопонимании охватывают широкий спектр ключевых сфер, включая поощрение и взаимную защиту инвестиций, совершенствование таможенного регулирования, сотрудничество в области химической промышленности и промышленного строительства, эффективное управление водными ресурсами и совместное решение экологических задач, развитие транспортно-логистических коридоров и инфраструктурных проектов, а также взаимодействие в сферах юстиции, молодёжной политики и правоохранительной деятельности. Сформированная правовая база создаёт максимально благоприятные условия для реализации масштабных сов­местных проектов и вывода турк­мено-корейского сотрудничества на качественно новый уровень. Важнейшей составляющей государственного визита уважае­мого Президента в Республику Корея стало поступательное углубление торгово-экономического партнёрства, наглядным подтверждением чего явилось проведение Туркмено-корейского бизнес-форума высокого уровня. Как подчёркивалось в ходе мероприятий, благодаря созидательным начинаниям Национального Лидера туркменского народа, Председателя Халк Маслахаты Туркменистана Героя-Аркадага и целенаправленным усилиям главы государства, межгосударственные экономические связи носят стратегический характер и последовательно развиваются на принципах равноправия, взаимной выгоды и долгосрочности. Перед началом работы бизнес-форума Президент Сердар Бердымухамедов детально ознакомился с развёрнутой в столице Кореи выставкой отечественных товаров и достижений частного сектора Туркменистана. Обширная экспозиция наглядно продемонстрировала впечатляющие успехи туркменских предпринимателей – от высококачественного текстиля и всемирно известных ковров ручной работы до инновационной продукции. Особое место на выставке заняли передовые образцы продукции предприятия «Arkadag Medisina Klasteri Menejment», созданного благодаря постоянной заботе и личной инициативе Героя-­Аркадага. Производимые здесь детское питание, медицинские и гигиенические изделия отмечены международным сертификатом TDS ISO 9001 «Система менеджмента качества», что служит убедительным свидетельством соответствия оте­чественного производства самым высоким мировым стандартам. Выступая на бизнес-форуме, Аркадаглы Герой Сердар констатировал, что за годы независимости Туркменистана ведущие корейские компании накопили богатый и позитивный опыт успешной работы на туркменском рынке. В числе наиболее ярких и знаковых примеров плодотворного сотрудничества были названы масштабное строительство завода по очистке природного газа от серы на гигантском месторождении «Galkynyş», осуществлённое при активном участии компаний «LX International Corp» и «Hyundai Engineering Co., Ltd.», а также возведение крупного полимерного завода в Киянлы. Успешным примером технологического партнёрства выступает внедрение современных интеллектуальных систем безопасности дорожного движения в Ашхабаде при участии компании «SK networks». Глава государства особо отметил, что значительную долю общественного транспорта Туркменистана сегодня составляют современные пассажирские автобусы и легковые автомобили корейского производства. Уважаемый Президент подтвердил высокую заинтересованность Туркменистана в привлечении передовых корейских технологий, прямых инвестиций и передового управленческого опыта в нефтегазохимическую, химическую, энергетическую, транспортную и другие ключевые отрасли национальной экономики. В ходе выступлений было акцентировано стратегическое значение транспортно-логистического сектора в надёжном соединении Центральной Азии с Каспийским регионом и международными транспортными коридорами, а также выделены широкие перспективы партнёрства в области реализации проектов медицинского кластера в городе Аркадаг. Открытая и конструктивная готовность туркменской стороны создавать максимально благоприятные правовые и экономические условия, оказывать всестороннюю поддержку корейским инвесторам встретила полное понимание и горячую поддержку участников. В свою очередь, Премьер-министр Республики Корея Хан Сон Сук, председатель Корейской ассоциации международной торговли (KITA) Джин Сик Юн и другие руководители ведущих корейских структур дали высокую оценку масштабным прогрессивным реформам, осуществляемым в Туркменистане под мудрым руководством ­Аркадаглы Героя Сердара. В качестве ключевых и перспективных приоритетов дальнейшего партнёрства были выделены энергетика, современная инфраструктура, судостроение, высокие технологии, «зелёная» энергетика и подготовка высококвалифицированных кадров. В знак глубокого уважения и признания значительного личного вклада в укрепление уз дружбы, доверия и экономического сотрудничества от имени KITA Президенту Сердару Бердымухамедову были торжественно вручены Почётный знак и специальный документ. Завершением плодотворного бизнес-форума стала церемония подписания двусторонних документов, нацеленных на углубление практического взаимодействия в различных секторах экономики. Значимым вектором государственного визита Президента Туркменистана в Республику Корея стало последовательное укрепление межпарламентского взаимодействия, а также расширение плодотворного сотрудничества в области науки, образования, культуры и спорта. В рамках визита глава Туркменского государства провёл содержательную встречу с председателем Национальной Ассамблеи Республики Корея Чо Чжон Сиком. Стороны высоко оценили ключевую роль парламентской дипломатии, деятельности межпарламентских групп дружбы и регулярных консультативных встреч, подчеркнув, что эти действенные механизмы, основываясь на дальновидных инициативах Героя-Аркадага, служат надёжным мостом доверия и взаимопонимания между народами двух государств. Глубокое содержательное наполнение гуманитарному и научному диалогу придало официальное закрепление партнёрских связей на уровне профильных институтов и ведущих академических центров. Особое место в этом ряду занимает подписанное в ходе визита Соглашение о сотрудничестве между Научным центром стратегических исследований Института международных отношений Министерства иност­ранных дел Туркменистана и Азиатским центром Сеульского национального университета. Данный документ нацелен на развитие долгосрочного парт­нёрства и создание прочного институционального механизма для регулярных контактов. В соответствии с положениями соглашения стороны договорились осуществлять совместные научно-исследовательские проекты в области политических наук, региональной безопасности, экономики, истории, культуры, экологии, энергетики и транспорта. Документ также предусматривает регулярный обмен экспертным опытом, проведение совместных научных семинаров, конференций и «круглых столов», а также взаимную публикацию научных трудов и статей в академических изданиях и на интернет-ресурсах центров. Важнейшим событием в сфере высшего образования и науки стало торжественное мероприятие в одном из ведущих высших учебных заведений Республики Корея – Университете Сонгюнгван. В знак глубокого признания личного вклада Президента Сердара Бердымухамедова в укреп­ление межгосударственных отношений, всестороннее развитие ­науки, образования и культуры, а также за выдающиеся заслуги в реализации миролюбивой и созидательной государственной политики учёным советом университета было единогласно принято решение о присвоении главе Туркменистана высокого звания «Почётный доктор политических наук». Это звание присуждается лицам, внёсшим особый вклад в науку и культуру Республики Корея и в развитие человеческой цивилизации в целом. С момента первого присуждения в 1957 году она была вручена всего 101 человеку, включая Национального Лидера туркменского народа, Председателя Халк Маслахаты Героя-Аркадага в 2015 году. Выступая перед профессорско-преподавательским составом и студенческим сообществом престижного корейского вуза, уважаемый Президент Туркменистана акцентировал приоритетное значение молодёжной политики, качественного образования и передовой науки в современном мире. Логическим продолжением насыщенной программы государственного визита стало участие Президента Туркменистана Сердара Бердымухамедова в первом Саммите «Центральная Азия–Республика Корея», который прошёл в Сеуле. Этот исторический форум собрал глав государств Центральноазиатского региона и Республики Корея для обсуждения актуальных вопросов межрегионального сотрудничества, стратегического партнёрства и совместного ответа на современные глобальные вызовы. Выступая на Саммите, ­Аркадаглы Герой Сердар подчерк­нул, что эта встреча на высшем уровне закладывает основу нового этапа взаимодействия между Центральноазиатскими государствами и Рес­публикой Корея. Глава Туркменского государства озвучил ряд масштабных инициатив, направленных на вывод многопланового партнёрства на качественно новые рубежи. Особое внимание в выступлении главы государства было уделено развитию концепции «Дипломатии умных городов», которая подразумевает объединение усилий, обмен опытом и информацией, совместное внедрение научно-технических достижений, в целом создание интегрированных и эффективных моделей урбанистики и градостроительства. Было предложено наладить тесный обмен опытом в сфере градостроительства, цифровизации и управления городской инфраструктурой между странами Центральной Азии и Республикой Корея. В ходе Саммита главы государств также обсудили вопросы, касающиеся переработки сырьевых ресурсов с привлечением корейских технологий, совместного освоения месторождений, создания промышленных предприятий и транспортных коридоров, формирования логистических маршрутов, обеспечивающих странам региона выход на мировые рынки, реализации совместных проектов в сфере искусственного интеллекта, цифровизации госуслуг, внедрения «зелёных» технологий и адаптации к изменению климата. По итогам плодотворных обсуждений на первом Саммите «Центральная Азия–Республика Корея» был принят солидный пакет документов, включая историческую Сеульскую декларацию, Совместное заявление Бизнес-саммита, а также профильные соглашения и инициативы в области «зелёного» перехода, цифровизации, промышленной кооперации, логистики и инновационного развития. Эти документы заложили прочный правовой и институциональный фундамент для долгосрочного, взаимовыгодного многостороннего сотрудничества на благо народов всех стран-участниц. Государственный визит Президента Туркменистана Сердара Бердымухамедова в Республику Корея и его участие в первом Саммите «Центральная Азия – Республика Корея» золотыми буквами вписаны в летопись независимого нейтрального Туркменистана. Итоги этого представительного визита продемонстрировали небывало высокий уровень доверия, взаимопонимания и стратегического партнёрства между двумя государствами, наметив масштабные ориентиры на долгосрочную перспективу. Подписанные соглашения открывают широкие горизонты для практической реализации совместных инициатив. Успешная реализация достигнутых договорённостей призвана внести весомый вклад в устойчивое развитие, укрепление уз дружбы и взаимовыгодного сотрудничества как на двустороннем уровне, так и в рамках всего региона. В этой связи следует подчеркнуть, что последовательно проводимый внешнеполитический курс и масштабные созидательные инициативы Национального Лидера туркменского народа, Председателя Халк Маслахаты Туркменистана Героя-Аркадага и уважаемого Президента Аркадаглы Героя Сердара служат прочным фундаментом для дальнейшего благополучия Отчизны, за что мы выражаем признательность и желаем Герою-­Аркадагу и уважаемому Президенту Аркадаглы Герою Сердару крепкого здоровья, долголетия и больших успехов во всех начинаниях во имя мира, процветания нашего народа, родной Отчизны и всего региона в целом. Гульшат ЮСУПОВА, ректор Института международных отношений Министерства иностранных дел Туркменистана, кандидат педагогических наук.

Baky bagtyýarlygyň nusgasy Makalalar
7

Baky bagtyýarlygyň nusgasy

Eziz Di­ýa­ry­my­zyň şan­ly baý­ram­çy­ly­gy uly da­ba­ra­lar bi­len bel­le­nil­ýär. Mu­kad­des Ga­raş­syz­ly­gy­my­zyň 35 ýyl­lyk to­ýy il­deş­le­ri­mi­ziň kö­ňül gu­şu­ny ga­nat­lan­dy­ryp, be­ýik ösüş­ler bi­len my­na­syp bel­le­nil­ýär. Bu şan­ly baý­ram mu­kad­des Ga­raş­syz­ly­gy­my­za bo­lan buý­san­jy­my­zy go­şa­lan­dyr­ýar. Çün­ki Ga­raş­syz­lyk hal­ky­my­zyň ag­zy­bir­li­gi­niň, döw­let­li­li­gi­niň, ber­ka­rar­ly­gy­nyň berk bin­ýa­dy­dyr. Hor­mat­ly Pre­zi­den­ti­miz: «Türk­me­nis­ta­nyň Ga­raş­syz­lyk gü­ni esa­sy döw­let baý­ra­my bol­mak bi­len, ýur­du­my­zyň we jem­gy­ýe­ti­mi­ziň dur­mu­şyn­da ga­za­ny­lan üs­tün­lik­le­ri, ýe­ti­len be­lent sep­git­le­ri ala­mat­lan­dyr­ýar» di­ýip, pa­ra­sat­ly­lyk bi­len bel­le­ýär. Ýurt Ga­raş­syz­ly­gy ata-ba­ba­la­ry­my­zyň ar­zuw-is­leg­le­ri­niň ama­la aş­ma­sy­dyr, türk­me­niň mil­li ru­hu­nyň da­ba­ra­lan­ma­sy­dyr. Şol se­bäp­li-de, türk­men hal­ky­ny ber­ka­rar döw­let­li­li­ge, öz­baş­dak­ly­ga ýe­ti­ren Ga­raş­syz­ly­gyň şan­ly se­ne­si bi­ziň ýü­rek­le­ri­mi­ziň buý­san­jy­dyr. Hä­zir­ki wagt­da ber­ka­rar Wa­ta­ny­myz bagt­ly gel­je­gi­niň ýal­ky­myn­dan nur­la­nyp, şöh­rat­ly üs­tün­lik­le­rin­den ro­waç­la­nyp, şan­ly gel­je­gi­ne ta­rap bat­ly ga­dam­lar bi­len öňe bar­ýar. Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­my­zyň, Ar­ka­dag­ly Gah­ry­man Ser­da­ry­my­zyň ta­gal­la­la­ry ne­ti­je­sin­de be­dew ba­dy bi­len be­ýik ösüş­le­re eýe bol­ýan Ga­raş­syz döw­le­ti­miz­de hal­ky­my­zyň mil­li, me­de­ni, ru­hy gym­mat­lyk­la­ry­na tä­ze öwüş­gin­de, tä­ze ruh­da hal­ka­ra de­re­je­sin­de tä­ze­den şan, gaý­ta­dan mer­te­be be­ril­di. Ber­ka­rar döw­le­tiň tä­ze eý­ýa­my­nyň Gal­ky­ny­şy döw­rü­niň her bir ýy­ly Wa­ta­ny öz­ger­di­ji be­ýik iş­le­re bes­len­ýär. Yn­ha, mu­ňa 2026-njy — «Ga­raş­syz, ba­ky Bi­ta­rap Türk­me­nis­tan — be­dew bat­ly at-my­ra­dyň me­ka­ny» ýy­ly­nyň my­sa­lyn­da-da aý­dyň göz ýe­tir­mek bol­ýar. Şu ýyl­da mil­li gym­mat­lyk­la­ry­myz dün­ýä ýa­ýyl­dy, ahal­te­ke be­dew­le­ri­mi­ziň şan-şöh­ra­ty dün­ýä­de tä­ze de­re­jä eýe bol­dy. Şeý­le hem ýur­du­my­zyň dür­li kün­jek­le­rin­de be­ýik bi­na­lar gur­lup ulan­ma­ga be­ril­di. Hor­mat­ly Pre­zi­den­ti­mi­ziň pa­ra­sat­ly baş­tu­tan­ly­gyn­da ýur­du­my­zyň bi­lim ul­ga­myn­da en­çe­me şöh­rat­ly wa­ka­lar yzy­gi­der­li dur­mu­şa or­naş­dy­ryl­ýar. Bi­lim ul­ga­my­ny dün­ýä de­re­je­sin­de kä­mil­leş­dir­mek bo­ýun­ça çuň­ňur tag­ly­mat­ly, düýp­li maz­mun­ly gym­mat­ly iş­ler giň ge­rim­de ýaý­baň­lan­dy­ryl­ýar. Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­my­zyň, Ar­ka­dag­ly Gah­ry­man Ser­da­ry­my­zyň taý­syz ta­gal­la­la­ry ne­ti­je­sin­de ýur­du­myz­da bi­lim ul­ga­my­nyň ugur­la­ry­ny gi­ňelt­mek, maz­mu­ny­ny has-da çuň­laş­dyr­mak mak­sa­dy bi­len, bi­lim eda­ra­la­ry­nyň mad­dy-teh­ni­ki bin­ýa­dy gün­sa­ýyn pug­ta­lan­dy­ryl­ýar. Ylym ojak­la­ry, şol san­da, okuw mek­dep­le­ri iň hä­zir­ki za­man komp­ýu­ter­le­ri, mul­ti­me­dia, la­bo­ra­to­ri­ýa, lin­ga­fon en­jam­la­ry bi­len yzy­gi­der­li üp­jün edil­ýär. Bi­lim­li ýaş­la­ry­myz hal­ka­ra ders bäs­le­şik­le­ri­ne iş­jeň gat­na­şyp, dür­li de­re­je­dä­ki me­dal­la­ra, baý­rak­la­ra my­na­syp bol­ýar­lar. Bu­la­ryň äh­li­si hor­mat­ly Pre­zi­den­ti­mi­ziň ýur­du­my­zyň ze­hin­li ça­ga­la­ry­nyň bi­lim al­mak­la­ry we ylym­ly-bi­lim­li ne­sil­le­riň ke­ma­la gel­me­gi bi­len bag­ly me­se­le­le­re aý­ra­tyn üns ber­ýän­di­gi­niň aý­dyň my­sa­ly­dyr. 2026-njy — «Ga­raş­syz, ba­ky Bi­ta­rap Türk­me­nis­tan — be­dew bat­ly at-my­ra­dyň me­ka­ny» ýy­lyn­da-da bi­lim ul­ga­my­ny öz­gert­mek­de al­nyp ba­ryl­ýan be­ýik iş­le­riň bar­ha ro­waç­lan­ýan­dy­gy­ny aý­dyp geç­mek diý­seň buý­sanç­ly­dyr. Wa­tan­sö­ýü­ji, Ga­raş­syz­ly­ga tüýs ýü­rek­den gu­wan­ýan ýaş­la­ry­myz bi­ziň gel­je­gi­miz­dir. Şeý­le ýaş­la­ry ylym-bi­lim­li edip ýe­tiş­dir­mek, sag­dyn be­den­li bol­mak­la­ry­ny ga­zan­mak bi­ziň mu­kad­des bor­ju­myz­dyr. Bu ba­bat­da ýur­du­myz­da äh­li müm­kin­çi­lik­ler, şert­ler dö­re­di­len­dir. Ber­ka­rar döw­le­tiň tä­ze eý­ýa­my­nyň Gal­ky­ny­şy döw­rün­de ýo­ka­ry okuw mek­dep­le­ri­niň tä­ze bi­na­lar top­lum­la­ry açy­lyp, ýaş­la­ryň iň oňat bi­lim­le­re eýe bol­ma­gy­na şert­ler dö­re­dil­ýär. Tä­ze bi­na­lar­da ylym-bi­lim­li hü­när­men­ler ýe­tiş­di­ril­ýär. Mu­nuň özi bol­sa Ga­raş­syz­lyk ýyl­la­ryn­da ylym-bi­lim ul­ga­my­nyň ýo­ka­ry de­re­je­le­re ýe­ten­di­gi­ni su­but ed­ýär. Türk­men hal­ky asyr­la­ra ba­ra­bar be­ýik iş­le­ri bi­ti­rýän Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­my­za, Ar­ka­dag­ly Gah­ry­man Ser­da­ry­my­za tüýs ýü­rek­den buý­san­ýar. Goý, Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­my­zyň hem-de Ar­ka­dag­ly Gah­ry­man Ser­da­ry­my­zyň jan­la­ry sag bol­sun, be­ýik iş­le­ri üs­tün­lik­le­re bes­len­sin! Ars­lan­gel­di PAŞ­ŞY­KOW, Ýag­şy­gel­di Ka­ka­ýew adyn­da­ky Hal­ka­ra ne­bit we gaz uni­wer­si­te­ti­niň uly mu­gal­ly­my.

Bi­lim ul­ga­my üstünlige bes­len­ýär Makalalar
6

Bi­lim ul­ga­my üstünlige bes­len­ýär

Ber­ka­rar döw­le­tiň tä­ze eý­ýa­my­nyň Gal­ky­ny­şy döw­rün­de hor­mat­ly Pre­zi­den­ti­mi­ziň pa­ra­sat­ly baş­tu­tan­ly­gyn­da ýur­du­myz­da ylym-bi­li­mi ös­dür­mek ug­run­da­ky be­ýik iş­ler üs­tün­lik­li dur­mu­şa ge­çi­ril­ýär. Bu gün­ki gün­de ýur­du­my­zyň dür­li kün­jek­le­rin­de gur­lan döw­re­bap or­ta we ýo­ka­ry okuw mek­dep­le­ri il­deş­le­ri­mi­zi buý­san­dyr­ýar. Şu ýy­lyň 1-nji sent­ýab­ryn­da hor­mat­ly Pre­zi­den­ti­mi­ziň gat­naş­ma­gyn­da paý­tag­ty­myz­da Türk­men döw­let bi­na­gär­lik-gur­lu­şyk ins­ti­tu­ty­nyň hem-de Türk­me­na­bat şä­he­rin­de Se­ýit­na­zar Seý­di adyn­da­ky Türk­men döw­let mu­gal­lym­çy­lyk ins­ti­tu­ty­nyň tä­ze bi­na­lar top­lum­la­ry da­ba­ra­ly açyl­dy. Mu­nuň özi bi­lim öz­gert­me­le­ri­niň üs­tün­lik­le­re bes­len­ýän­di­gi­ni, ýaş­lar üçin giň müm­kin­çi­lik­le­riň dö­re­dil­ýän­di­gi­ni aý­dyň be­ýan ed­ýär. Eziz Wa­ta­ny­myz­da dur­mu­şa ge­çi­ril­ýän be­ýik iş­ler, aja­ýyp baş­lan­gyç­lar hal­kyň bäh­bi­din­den göz­baş al­ýar. Bu aja­ýyp baş­lan­gyç­lar dur­mu­şyň äh­li ugur­la­ryn­da öz aý­dyň be­ýa­ny­ny tap­ýar. Mäh­ri­ban Wa­ta­ny­my­zyň hem­me­ta­rap­la­ýyn gül­läp ösü­şi­ni we onuň ýag­ty gel­je­gi­ni ylym­ly-bi­lim­li, giň dün­ýä­ga­ra­ýyş­ly ýaş ne­sil­ler­de gör­ýän hor­mat­ly Pre­zi­den­ti­mi­ziň ýa­daw­syz ala­da­la­ry­nyň ne­ti­je­sin­de ga­za­nyl­ýan üs­tün­lik­ler, ýe­til­ýän be­lent sep­git­ler «Ga­raş­syz, ba­ky Bi­ta­rap Türk­me­nis­tan — be­dew bat­ly at-my­ra­dyň me­ka­ny» ýy­lyn­da bü­tin aý­dyň­ly­gy bi­len äş­gär du­ýul­ýar. Wa­ta­ny­my­zyň be­dew bat­ly ösü­şi­ne my­na­syp go­şant goş­jak bi­lim­li, hü­när­li, sag­dyn nes­li ter­bi­ýe­läp ýe­tiş­dir­mek esa­sy ugur­la­ryň bi­ri bo­lup dur­ýar. Ýur­du­my­zyň bi­lim kuw­wa­ty­ny art­dyr­ma­ga we onuň hil de­re­je­si­ni ýo­kar­lan­dyr­ma­ga ug­ruk­dy­ryl­ýan öz­gert­me­ler özü­niň oňat ne­ti­je­si­ni ber­ýär. Hor­mat­ly Pre­zi­den­ti­mi­ziň çuň­ňur ala­da­la­ry bi­len gur­şa­lan ýaş­la­ry­myz dün­ýä ül­ňü­le­ri­ne la­ýyk gel­ýän aja­ýyp bi­lim ojak­la­ryn­da bi­lim al­ýar­lar. Dün­ýä­niň ösen tej­ri­be­le­rin­den ugur al­nyp bi­na edil­ýän bu aja­ýyp bi­lim ojak­la­ryn­da bi­lim, ter­bi­ýe al­ýan ýaş­la­ry­my­za oka­mak üçin äh­li müm­kin­çi­lik­ler dö­re­dil­ýär. Wa­tan­sö­ýü­ji­lik ru­hun­da ter­bi­ýe­len­ýän ýaş­la­ry­my­za ýo­ka­ry okuw mek­de­bi­mi­ziň pro­fes­sor-mu­gal­lym­la­ry hä­zir­ki za­man en­jam­la­ry bi­len en­jam­laş­dy­ry­lan tä­ze okuw otag­la­ryn­da bi­lim öw­red­ýär­ler. Bu okuw otag­la­ryn­da iň döw­re­bap en­jam­lar ýer­leş­di­ri­len­dir. Ins­ti­tu­ty­my­zyň san­ly ul­ga­my öw­ret­mä­ge ni­ýet­le­nen yl­my-teh­ni­ki, teh­no­lo­gi­ýa­la­ryň trans­fer we 26 gur­nak­dan yba­rat bo­lan yl­my-tas­la­ma mer­kez­le­rin­de ylym-bi­lim-önüm­çi­lik ara­bag­la­ny­şy­gy­ny kä­mil­leş­dir­mä­ge de­giş­li iş­ler al­nyp ba­ryl­ýar. Mer­kez­ler­de ki­çi we or­ta işe­wür­li­giň me­nej­ment, se­na­gat howp­suz­ly­gy bo­ýun­ça iş­ler, eko­lo­gi­ýa howp­suz­ly­gy ýa­ly dür­li ugur­lar­dan hü­när okuw­la­ry we iň­lis, rus, ne­mes dil­le­ri, ma­te­ma­ti­ka, komp­ýu­ter so­wat­ly­ly­gy, psi­ho­lo­gi­ýa­nyň we pe­da­go­gi­ka­nyň esas­la­ry ýa­ly ugur­lar bo­ýun­ça okuw­lar ge­çi­ril­ýär. Mu­nuň özi ýaş­la­ryň di­ňe bir bi­na­gär­li­gi, in­že­ner­çi­li­gi öz­leş­dir­män, eý­sem, da­şa­ry ýurt dil­le­ri­ni hem öz­leş­dir­ýän­dik­le­ri­ni gör­kez­ýär hem-de ola­ryň dün­ýä yl­my­nyň ga­za­nan­la­ry bi­len gy­zyk­lan­ma­gy­na giň müm­kin­çi­lik­le­ri dö­red­ýär. Hor­mat­ly Pre­zi­den­ti­mi­ziň pä­him-pa­ra­sa­ta ýug­ru­lan bi­lim öz­gert­me­le­rin­de ýaý­baň­lan­dy­ryl­ýan be­ýik iş­le­ri bu gün özü­niň my­na­syp be­ýa­ny­ny tap­ýar. Yl­ma-bi­li­me sar­pa goý­ýan, onuň ga­dyr-gym­ma­ty­na has oňat dü­şün­ýän mer­da­na hal­ky­my­zyň asyr­lar­bo­ýy ata-ba­ba­la­ry­my­zyň bu ugur­da gör­ke­zen nus­ga­lyk edim-gy­lym­la­ry­nyň, ylym­ly, bi­lim­li bol­mak, Wa­ta­ny söý­mek gö­rel­de­si­ne eýer­ýän ýaş nes­liň ke­ma­la gel­ýän­di­gi­ni ala­mat­lan­dyr­ýar. Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­my­zyň be­ýik baş­lan­gyç­la­ry­ny üs­tün­lik­li do­wam ed­ýän hor­mat­ly Pre­zi­den­ti­mi­ziň pa­ra­sat­ly baş­tu­tan­ly­gyn­da ama­la aşy­ryl­ýan bi­lim öz­gert­me­le­ri­niň ne­ti­je­sin­de kä­mil hü­när­men­ler, bi­lim­li ýaş­lar ke­ma­la gel­ýär. Mu­nuň özi ýur­du­my­zy dur­muş-yk­dy­sa­dy, me­de­ni we sy­ýa­sy taý­dan ös­dür­mek ug­run­da­ky iş­le­riň yl­my esas­da al­nyp ba­ryl­ýan­dy­gy­nyň aý­dyň su­but­na­ma­sy­dyr. Yl­myň we bi­li­miň ga­za­nan­la­ry­nyň halk ho­ja­ly­gy­na giň­den or­naş­dy­ryl­ýan­dy­gy, döw­le­ti­mi­zi in­no­wa­si­ýa­ly, se­na­gat taý­dan ösen döw­le­te öwür­mek ug­run­da al­nyp ba­ryl­ýan iş­le­riň ama­la aşy­ryl­ýan­dy­gy aý­ra­tyn bel­len­mä­ge my­na­syp­dyr. Ys­lam­ber­di TYL­LA­NU­ROW, Türk­men döw­let bi­na­gär­lik-gur­lu­şyk ins­ti­tu­ty­nyň uly mu­gal­ly­my.

Döwrebap mümkinçilikler Makalalar
6

Döwrebap mümkinçilikler

Ber­ka­rar döw­le­tiň tä­ze eý­ýa­my­nyň Gal­ky­ny­şy döw­rün­de bi­lim öz­gert­me­le­riniň ro­waç­lan­ýan­dy­gy aý­ra­tyn bel­len­mä­ge my­na­syp­dyr. Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­my­zyň, Ar­ka­dag­ly Gah­ry­man Ser­da­ry­my­zyň ta­gal­la­la­ry ne­ti­je­sin­de ylym-bi­lim­de uly üs­tün­lik­ler ga­za­nyl­ýar. Bu gün­ki gün­de ýaş­la­ry mil­li ruh­da ter­bi­ýe­le­mek, ola­ryň wa­tan­sö­ýü­ji şah­sy­ýet­ler bo­lup ýe­tiş­me­gi­ni ga­zan­mak esa­sy ugur­la­ryň bi­ri­dir. Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­my­zyň Ar­ka­dag şä­he­ri­niň Ru­hy­ýet köş­gün­de ge­çen umu­my okuw sa­pa­gyn­da­ky çy­ky­şyn­da bu ba­ra­da pä­him­li pi­kir­ler be­ýan edil­di. Bu bol­sa ne­sil ter­bi­ýe­sin­de bi­lim iş­gär­le­ri­ne, mu­gal­lym­la­ra, bi­ziň äh­li­mi­ze be­ýik mek­dep­dir. Mil­li ylym-bi­lim ul­ga­my­ny ös­dür­mek, bi­lim öz­gert­me­le­ri­ni ama­la aşyr­mak jem­gy­ýe­ti ös­dür­mek we­zi­pe­le­ri bi­len aý­ryl­maz bag­la­ny­şyk­ly­dyr. Hä­zir­ki dö­wür­de yl­myň we bi­li­miň ýur­duň yk­dy­sa­dy hem-de dur­muş ze­rur­lyk­la­ry­na gö­nük­di­ril­me­gi döw­rüň öňe çy­ka­ran ugur­la­ry­dyr. Şun­da kä­mil hü­när­men­le­ri taý­ýar­la­mak, bi­lim­li ne­sil­le­riň dün­ýä­ga­raý­şy­ny ös­dür­mek öň­de dur­ýan mö­hüm we­zi­pe­ler­dir. Bu ugur­da üs­tün­lik­le­riň ga­za­nyl­ma­gy üçin yl­myň, önüm­çi­li­giň we be­ril­ýän bi­li­miň ara­syn­da­ky bag­la­ny­şy­gy has-da ber­kit­mek ze­rur­dyr. Hä­zir­ki bi­lim öz­gert­me­le­rin­de şu ta­la­byň ýe­ri­ne ýe­ti­ril­me­gi­ne uly üns be­ril­ýär. Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­myz şeý­le bel­le­ýär: «Hä­zir­ki XXI asyr teh­ni­ka­nyň we teh­no­lo­gi­ýa­nyň, san­ly ul­ga­myň hem eme­li aňyň yzy­gi­der­li ös­ýän asy­ry­dyr. Hä­zir­ki ýaş­lar san­ly ul­gam­dan giň­den peý­da­lan­ýar­lar, em­ma her bir tä­ze­lik mil­li hä­si­ýe­ti­miz­den, türk­men­çi­lik däp­le­ri­miz­den üz­ňe bol­ma­ly däl­dir». Şu pa­ra­sat­ly söz­ler­den gör­nü­şi ýa­ly, san­ly ul­gam, eme­li aň yzy­gi­der­li ös­ýär. Bu teh­no­lo­gi­ýa­la­ry, san­ly ul­ga­my öz­leş­dir­mek we mil­li dün­ýä­ga­raý­şy­myz, asyl­ly ýö­rel­gä­miz bi­len bag­la­nyş­dyr­mak wa­tan­sö­ýü­ji ýaş­la­ryň aý­dyň ýo­lu­dyr. Hä­zir­ki dö­wür­de san­ly ul­gam yl­my esas­da öw­re­ni­lip, yl­my-teh­ni­ki we teh­no­lo­gik ösüş­ler üp­jün edil­ýär. San­ly ul­gam hä­zir­ki wagt­da bi­ziň jem­gy­ýe­ti­mi­ze giň­den or­naş­dy­ryl­dy we giň müm­kin­çi­lik­le­re eýe bol­ýar. Yl­myň ga­za­nan­la­ry in­no­wa­si­on esas­ly önüm­le­ri ön­dür­mä­ge gö­nük­di­ril­ýär, san­ly tas­la­ma­la­ry ama­la aşyr­ýan kär­ha­na­lar, te­le­ke­çi­ler üs­tün­lik­li iş­le­ri alyp bar­ýar­lar. Şeý­le-de gel­je­gi uly bo­lan yl­my-in­no­wa­si­on ugur­lar we tä­ze hü­när­ler bo­ýun­ça hü­när­men­le­ri taý­ýar­la­mak ug­run­da iri tas­la­ma­lar ama­la aşy­ryl­ýar. Bu­la­ryň äh­li­si hä­zir­ki dö­wür­de ylym-bi­li­miň ös­ýän­di­gi­ni, ýaş hü­när­men­le­riň bi­lim de­re­je­si­niň bar­ha ýo­kar­lan­ýan­dy­gy­ny be­ýan ed­ýär. Bi­lim ul­ga­myn­da hem iň döw­re­bap müm­kin­çi­lik­le­riň or­naş­dy­ry­lan­dy­gy­ny bel­lä­si­miz gel­ýär. San­ly ul­ga­myň ösü­şi­ni bi­lim por­tal­la­ryn­da hem gör­mek bol­ýar. Ýaş­la­ryň komp­ýu­ter so­wat­ly­ly­gy­ny ös­dür­mek­de hem mö­hüm iş­ler al­nyp ba­ryl­ýar. Or­ta mek­de­be ga­dam bas­ýan 1-nji synp okuw­çy­la­ryna hor­mat­ly Pre­zi­den­ti­mi­ziň hem-de Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­my­zyň adyn­dan mil­li önüm bo­lan «Bi­lim­li» at­ly komp­ýu­ter­ler da­ba­ra­ly gow­şu­ryl­ýar. Bu bol­sa or­ta mek­dep­ler­de okuw­çy­la­ryň komp­ýu­ter so­wat­ly­ly­gy­ny ös­dür­mä­ge giň müm­kin­çi­lik­dir. Okuw­çy­lar il­kin­ji sa­pak­la­ryn­dan şeý­le giň müm­kin­çi­li­ge eýe bo­lup, komp­ýu­ter ha­kyn­da­ky dü­şün­je­le­ri­ni, bi­lim­le­ri­ni art­dy­ryp baş­la­ýar­lar. Ber­ka­rar döw­le­tiň tä­ze eý­ýa­my­nyň Gal­ky­ny­şy döw­rün­de bi­lim öz­gert­me­le­ri ro­waç­lan­ýar, san­ly müm­kin­çi­lik­ler giň ge­ri­me eýe bol­ýar. Şun­da hä­zir­ki za­man yl­myn­dan oňat baş çy­kar­ýan ýo­ka­ry de­re­je­li hü­när­men­le­ri taý­ýar­la­mak bo­ýun­ça al­nyp ba­ryl­ýan iş­ler kä­mil­leş­di­ril­ýär. Bu­la­ryň äh­li­si bi­lim öz­gert­me­le­ri­niň ro­waç­ly­gy­ny aý­dyň be­ýan ed­ýär. Ma­ýa ÖWE­ZO­WA, Aş­ga­bat şä­he­rin­dä­ki 38-nji or­ta mek­de­biň mü­di­ri.

Mugallymyň belent sarpasy Makalalar
6

Mugallymyň belent sarpasy

Eziz Di­ýa­ry­myz­da Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­myz ta­ra­pyn­dan ba­şy baş­la­nan giň ge­rim­li öz­gert­me­ler hä­zir­ki wagt­da Ar­ka­dag­ly Gah­ry­man Ser­da­ry­my­zyň baş­tu­tan­ly­gyn­da üs­tün­lik­li do­wam ed­ýär. Hä­zir­ki dö­wür­de türk­men jem­gy­ýe­ti­niň bar­ha kä­mil­leş­ýän we döw­re­bap­laş­ýan şert­le­rin­de bi­lim ul­ga­my­nyň yzy­gi­der­li ös­dü­ril­me­gi hem-de döw­le­ti­miz­de türk­men hal­ky­nyň iň ýo­ka­ry gym­mat­lyk­la­ry­ny, dün­ýä tej­ri­be­si­niň öň­de­ba­ry­jy ga­za­nan­la­ry­ny özün­de jem­le­ýän bi­lim sy­ýa­sa­ty­nyň üs­tün­lik­li al­nyp ba­ryl­ma­gy ýur­du­my­zyň gel­jek­ki ösü­şi­niň gi­re­wi­dir. Şo­nuň üçin bu gün Türk­me­nis­ta­nyň döw­let sy­ýa­sa­ty­nyň aý­ryl­maz bö­le­gi bo­lan bi­lim sy­ýa­sa­ty­na aý­ra­tyn üns be­ril­ýär. Öň­de be­lent mak­sat­lar goý­lup, döw­let bi­lim res­mi­na­ma­la­ry taý­ýar­la­nyl­ýar hem-de ne­ti­je­li dur­mu­şa ge­çi­ril­ýär. Şu­nuň bi­len bag­ly­lyk­da, «Türk­me­nis­tan­da ýo­ka­ry hü­när bi­li­mi­ni ös­dür­me­giň 2026 — 2052-nji ýyl­lar üçin Stra­te­gi­ýa­sy­ny tas­syk­la­mak ha­kyn­da» hem-de ony ama­la aşyr­mak bo­ýunca ýe­ri­ne ýe­ti­ril­me­li çä­re­le­riň 2026 — 2030-njy ýyl­lar üçin me­ýil­na­ma­syn­da kes­git­le­ni­len we­zi­pe­ler ýur­du­myz­da ýo­ka­ry hü­när bi­li­mi­niň hi­li­ni we maz­mu­ny­ny hal­ka­ra de­re­je­de yk­rar edi­len gör­ke­zi­ji­le­re la­ýyk­lyk­da ýo­kar­lan­dyr­ma­ga müm­kin­çi­lik ber­ýär. 12-nji sent­ýabr­da Türk­me­nis­ta­nyň Bi­lim mi­nistr­li­gi­niň mej­lis­ler za­lyn­da ýur­du­my­zyň ýo­ka­ry okuw mek­dep­le­ri­niň 2025-2026-njy okuw ýy­ly­nyň jem­le­ri bo­ýun­ça ge­çi­ri­len reý­ting ba­ha­lan­dyr­ma­sy­nyň hem-de «Ýy­lyň mu­gal­ly­my — 2026» döw­let bäs­le­şi­gi­niň jem­le­ri­ne ba­gyş­la­nan sy­lag­la­ýyş da­ba­ra­sy bol­dy. Da­ba­ra­da reý­ting ba­ha­lan­dyr­ma­sy­nyň ne­ti­je­le­ri bo­ýun­ça öň­de­ba­ry­jy ýo­ka­ry okuw mek­dep­le­ri, fa­kul­tet­ler we ka­fed­ra­lar, şeý­le hem hal­ka­ra gör­ke­zi­ji­ler bo­ýun­ça ta­pa­wut­la­nan pro­fes­sor-mu­gal­lym­lar sy­lag­lan­dy. Şeý­le hem «Ýy­lyň mu­gal­ly­my — 2026» döw­let bäs­le­şi­gi­niň ýe­ňi­ji­le­ri­ne III, II we I de­re­je­li Dip­lom­lar gow­şu­ryl­dy. Aja­ýyp za­ma­na­myz­da her bir ra­ýa­tyň zäh­me­ti my­na­syp ba­ha­lan­dy­ryl­ýar. «Çek­seň zäh­met, ýa­gar reh­net» diý­li­şi ýa­ly, ge­çen okuw ýy­ly­nyň jem­le­ri jem­le­nip, tä­ze okuw ýy­ly­nyň il­kin­ji gün­le­rin­de My­rat Gar­ry­ýew adyn­da­ky Türk­me­nis­ta­nyň Döw­let luk­man­çy­lyk uni­wer­si­te­ti­niň reý­ting sa­na­wyn­da 1-nji or­ny eýe­läp, her bir mu­gal­ly­myň şah­sy go­şant­la­ry­ny döw­re­bap usul­lar bi­len kes­git­le­ýän reý­ting ba­ha­lan­dyr­ma­syn­da «Ýy­lyň mu­gal­ly­my — 2026» döw­let bäs­le­şi­gin­de ýo­ka­ry okuw mek­dep­le­ri­niň ara­syn­da III de­re­je­li Dip­lo­ma eýe bol­mak bag­ty ma­ňa-da mi­ýes­ser et­di. Ýa­şa­mak üçin eş­ret­le­re baý, iş­le­mek üçin bol­sa giň müm­kin­çi­lik­ler dö­re­di­len bu aja­ýyp döw­rü­miz­de Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­my­zyň, Ar­ka­dag­ly Gah­ry­man Ser­da­ry­my­zyň sa­ýa­syn­da mu­gal­lym­lar jem­gy­ýe­ti­mi­ziň iň hor­mat­lan­ýan yn­san­la­ry­dyr. Wa­ta­ny­my­zyň gel­je­gi­ni ke­pil­len­dir­ýän bi­lim­li, ter­bi­ýe­li, wa­tan­sö­ýü­ji ýaş nes­li ter­bi­ýe­le­mek bol­sa iň mu­kad­des kär. Mu­gal­lym­çy­lyk dün­ýä­de iň hor­mat­ly kär­le­riň bi­ri­dir. Bu hü­nä­ri ele alan her bir yn­san özü­ni bagt­ly ha­sap­la­ýar. Mu­gal­ly­myň jem­gy­ýet­de tut­ýan or­ny ýo­ka­ry­dyr. Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­myz «Älem iç­re at ge­zer» at­ly ese­rin­de: «Mu­gal­lym — aý­ra­tyn adam. Ol bi­lim baý­ly­gy­ny adam­la­ra ba­gyş­la­ma­ly­dyr. On­so­ňam bi­lim şeý­le baý­lyk­dyr, ony ile nä­çe köp ber­seň, ol şon­ça-da ar­tar gi­der otu­rar» di­ýip nyg­ta­ýar. Mu­gal­lym­çy­lyk kä­ri­ne hö­wes, bu kär­de guý­ma­gur­sak­lyk ze­rur ha­sap­la­nyl­ýar. Her gün en­çe­me ýaş­lar umyt­ly göz­le­ri bi­len mu­gal­ly­ma ýa­kyn hos­sa­ry, ter­bi­ýe­çi­si, ha­ly­pa­sy, nus­ga-gö­rel­de­si hök­mün­de ga­ra­ýar. Bi­lim iş­gär­le­ri­ne dö­re­di­ji­lik­li iş­le­mek üçin giň müm­kin­çi­lik­le­ri dö­red­ýän Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­my­zyň hem-de Ar­ka­dag­ly Gah­ry­man Ser­da­ry­my­zyň jan­la­ry sag, ömür­le­ri uzak bol­sun, be­ýik iş­le­ri mun­dan beý­läk-de ro­waç­lyk­la­ra bes­len­sin! Aý­bö­lek PER­DÄ­ÝE­WA, My­rat Gar­ry­ýew adyn­da­ky Türk­me­nis­ta­nyň Döw­let luk­man­çy­lyk uni­wer­si­te­ti­niň mu­gal­ly­my.

Asylly ýörelgeler — ag­zy­bir­li­giň berk bin­ýa­dy Makalalar
6

Asylly ýörelgeler — ag­zy­bir­li­giň berk bin­ýa­dy

Hä­zir­ki aja­ýyp döw­rü­miz mil­li de­mok­ra­ti­ýa­my­zyň, asyl­ly ýö­rel­ge­le­ri­mi­ziň ro­waç­lan­ýan za­ma­na­sy­dyr. Wa­ta­ny­my­zyň mu­kad­des Ga­raş­syz­ly­gy­nyň şan­ly 35 ýyl­ly­gy uly toý­la­ra bes­le­nip, ta­ry­hy wa­ka­la­ra eýe bol­ýar. Çün­ki «Ga­raş­syz, ba­ky Bi­ta­rap Türk­me­nis­tan — be­dew bat­ly at-my­ra­dyň me­ka­ny» ýy­ly ýur­du­my­zyň dur­mu­şyn­da ta­ry­hy äh­mi­ýe­ti bo­lan şan­ly wa­ka­la­ra baý­dyr. Şeý­le ta­ry­hy wa­ka­la­ry, aý­ra­tyn-da, 23-nji sent­ýabr­da ge­çi­ril­jek Türk­me­nis­ta­nyň Halk Mas­la­ha­ty­nyň mej­li­si­ni bel­le­mek ge­rek. Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­my­zyň, Ar­ka­dag­ly Gah­ry­man Ser­da­ry­my­zyň ta­gal­la­la­ry ne­ti­je­sin­de Türk­me­nis­ta­nyň sy­ýa­sy ul­ga­my­nyň bin­ýa­dy berk­den tu­tu­lyp, hal­ky­my­zyň de­mok­ra­ti­ýa­sy, asyl­ly ýö­rel­ge­si üs­tün­lik­li ös­dü­ril­ýär. Hä­zir­ki wagt­da hor­mat­ly Pre­zi­den­ti­mi­ziň baş­tu­tan­ly­gyn­da ata-ba­ba gel­ýän ýö­rel­gä­miz üs­tün­lik­li do­wam ed­ýär. Mu­nuň özi türk­men mil­li de­mok­ra­ti­ýa­sy­nyň tej­ri­be­le­ri­niň yzy­gi­der­li kä­mil­leş­di­ril­ýän­di­gi­niň ke­pi­li bo­lup dur­ýar. Türk­me­nis­ta­nyň Halk Mas­la­ha­ty­nyň işi­niň gu­ra­ma­çy­lyk­ly ýo­la go­ýul­ma­gy, hal­ky­my­zyň ar­zuw-is­leg­le­ri­niň dur­mu­şa ge­çi­ril­me­gi ata-ba­ba­la­ry­my­zyň asyl­ly ýö­rel­ge­le­ri­ne we­pa­ly­dy­gy­my­zyň ny­şa­ny­dyr. Bu mö­hüm ta­ry­hy mas­la­hat türk­men de­mok­ra­ti­ýa­syn­da öz my­na­syp or­nu­ny alan hal­ky­lyk ýö­rel­ge­si­ni özün­de jem­le­ýän döw­let­li­lik­den ny­şan­dyr. Bu mas­la­ha­ty ge­çir­mek bi­len hal­ka hyz­mat et­mek­de, onuň bäh­bit­le­ri­ni go­ra­mak­da we jem­gy­ýet­de ösü­şi üp­jün et­mek­de türk­men döw­le­ti özü­niň esa­sy mak­sa­dy­ny be­ýan ed­ýär. Türk­me­nis­ta­nyň Halk Mas­la­ha­ty — döw­let­li iş­le­riň göz­ba­şy, döw­let­li­li­giň aý­dyň ýo­ly. On­da ýur­du­my­zyň ýa­kyn we uzak gel­je­gi­ni na­zar­la­ýan bir­nä­çe me­se­le­le­riň oňyn çöz­gü­di ara al­nyp mas­la­hat­la­şy­lar. Bu umu­my­mil­li fo­rum­da Wa­ta­ny­my­zyň dür­li kär­dä­ki, hü­när­dä­ki ra­ýat­la­ry­nyň, jem­gy­ýet­çi­li­giň dür­li ugur­la­ry­nyň we­kil­le­ri­niň gat­naş­ma­gyn­da il-gü­nüň bäh­bit­le­ri­ne gö­nük­di­ri­len, dur­nuk­ly ösü­şiň äh­li ugur­la­ry­ny öz içi­ne al­ýan wa­jyp, mil­le­tiň yk­ba­ly­na oňyn tä­sir ed­ýän anyk ka­rar­lar­dyr çöz­güt­ler ka­bul edi­ler. Asyr­la­ryň sy­na­gyn­dan ge­çen mil­li däp­le­ri­mi­ze eýer­mek bi­len, ýe­ne-de san­ly­ja gün­den ge­çi­ril­jek Türk­me­nis­ta­nyň Halk Mas­la­ha­ty­nyň mej­li­sin­de aý­dyň mak­sat­lar, kes­git­len­jek we­zi­pe­ler örän äh­mi­ýet­li­dir. Hä­zir­ki dö­wür­de Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­my­zyň hem-de Ar­ka­dag­ly Gah­ry­man Ser­da­ry­my­zyň taý­syz ta­gal­la­la­ry­nyň ne­ti­je­sin­de ýur­du­my­zyň yk­dy­sa­dy­ýe­ti­ni pu­dak­la­ýyn döw­re­bap­laş­dyr­mak, yk­dy­sa­dy ösü­şiň kö­pu­gur­ly­ly­gy­ny ga­zan­mak ba­ba­tyn­da ne­ti­je­li iş­ler al­nyp ba­ryl­ýar. Tä­ze ta­ry­hy eý­ýam­da ýur­du­myz­da giň­den ýaý­baň­lan­dy­ry­lan dur­muş-yk­dy­sa­dy öz­gert­me­le­riň ile­ri tu­tul­ýan ugur­la­ry­ny kes­git­le­mek­de we de­mok­ra­tik baş­lan­gyç­la­ry mun­dan beý­läk-de ös­dür­mek­de bu ta­ry­hy mas­la­ha­tyň ägirt uly äh­mi­ýe­ti bo­lar. Hä­zir­ki aja­ýyp döw­rü­miz­de jem­gy­ýe­ti­mi­ziň berk bin­ýat­la­ry, hal­ky­my­zyň ag­zy­bir­li­gi döw­let­li­lik ýö­rel­ge­le­ri­mi­ziň ro­waç­lan­ýan­dy­gy­ny aý­dyň be­ýan ed­ýär. Hor­mat­ly Pre­zi­den­ti­mi­ziň baş­tu­tan­ly­gyn­da tä­ze dö­wür­de ama­la aşy­ryl­ýan öz­gert­me­le­ri üs­tün­lik­li dur­mu­şa or­naş­dyr­mak bo­ýun­ça ne­ti­je­li iş­ler al­nyp ba­ryl­ýar. Bu­la­ryň äh­li­si ýur­du­my­zyň be­ýik ösüş­le­ri­ni we röw­şen gel­je­gi­mi­ziň berk bin­ýa­dy­ny aý­dyň şöh­le­len­dir­ýär. Ata Wa­ta­ny­my­zyň has be­ýik ösüş­ler bi­len öňe git­me­gin­de her bir türk­men ra­ýa­ty­nyň öz my­na­syp go­şan­dy­ny goş­ma­gy mu­kad­des borç­dur. Mu­kad­des Ga­raş­syz­ly­gy­my­zyň şan­ly 35 ýy­ly­nyň için­de ga­za­nan üs­tün­lik­le­ri­mi­ze ser sa­la­ny­myz­da, ta­ry­hy äh­mi­ýet­li, dün­ýä nus­ga­lyk iş­le­riň dur­mu­şa ge­çi­ri­len­di­gi­ne göz ýe­tir­ýär­siň. Üs­tün­lik­le­riň sa­ka­syn­da du­ran Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­my­zyň, döw­let­li­lik ýo­lu­ny my­na­syp do­wam ed­ýän hor­mat­ly Pre­zi­den­ti­mi­ziň be­ýik iş­le­ri­niň mun­dan beý­läk hem ro­waç­ly­ga bes­len­me­gi­ni tüýs ýü­rek­den ar­zuw ed­ýä­ris. Ata­my­rat YL­ÝA­SOW, Ýag­şy­gel­di Ka­ka­ýew adyn­da­ky Hal­ka­ra ne­bit we gaz uni­wer­si­te­ti­niň uly mu­gal­ly­my.

Новые горизонты туркмено-корейского партнёрства Makalalar
11

Новые горизонты туркмено-корейского партнёрства

Государственный визит Президента Сердара Бердымухамедова в Республику Корея стал знаменательным событием в истории двусторонних отношений, открыв новые перспективы для дальнейшего расширения многопланового сотрудничества двух государств. В последние годы благодаря регулярным контактам на высшем уровне туркмено-корейский диалог приобрёл устойчивую динамику и сегодня базируется на принципах стратегического партнёрства. При этом Республика Корея зарекомендовала себя для Туркменистана не только как надёжный участник экономических связей, но и как ценный источник передового опыта в области современных технологий и инноваций. Состоявшиеся в Сеуле переговоры Президента Туркменистана Сердара Бердымухамедова и Президента Республики Корея Ли Чжэ Мёна подтвердили обоюдную заинтересованность сторон в дальнейшем укреплении взаимодействия в политико-дипломатической, торгово-экономической и культурно-гуманитарной сферах. Особое место в этой насыщенной повестке отведено образованию, науке, подготовке высококвалифицированных кадров и внедрению передовых технологий – тем направлениям, от которых напрямую зависит формирование качественного человеческого капитала и готовность национальных экономик отвечать на вызовы современного технологического развития. Знаковым событием первого государственного визита стало присвоение Президенту Сердару Бердымухамедову звания Почётного доктора политических наук Университета Сонгюнгван – одного из старейших и наиболее известных вузов Республики Корея, история которого насчитывает более шести столетий. Принимая эту высокую академическую награду, глава Туркменистана отметил, что рассматривает её как знак глубокого уважения к нашей стране, признания достигнутого ею уровня развития, а также дружественного характера туркмено-корейских отношений. Особую символичность этому событию придаёт то обстоятельство, что высокая степень присуждена ведущим университетом в период последовательного расширения прямых связей между высшими учебными заведениями двух государств. Выступая в Университете Сонгюнгван, Президент Туркменистана подчеркнул значение дальнейшего наращивания академических обменов с участием студентов, преподавателей и учёных, увеличения числа совместных образовательных программ и подготовки квалифицированных специалистов по таким перспективным направлениям, как искусственный интеллект, инженерия, энергетика, цифровые технологии и промышленное управление. Такой подход в полной мере соответствует современному характеру туркмено-корейского партнёрства, в котором образовательное сотрудничество всё теснее соединяется с научно-технологическим и инновационным прогрессом. Важным практическим результатом государственного визита стало дальнейшее расширение договорно-правовой базы двустороннего взаимодействия. По завершении переговоров на высшем уровне состоялся обмен пакетом межправительственных и межведомственных документов, охватывающих инвес­тиционную деятельность, транспорт, инфраструктуру, промышленность, водное хозяйство, охрану окружающей среды, правоохранительную сферу и другие направления. Непосредственное отношение к гуманитарной повестке имеет Меморандум о взаимопонимании между Министерством образования Туркменистана и Министерством по вопросам гендерного равенства и семьи Республики Корея о сотрудничестве в области молодёжной политики. Наряду с этим государственный визит придал новый импульс прямым связям между образовательными и научными учреждениями двух стран. Был подписан ряд документов между ведущими вузами и академическими центрами Туркменистана и Республики Корея. Новые договорённости охватывают академическую мобильность, инженерно-техническое образование, научные изыскания, цифровые технологии, стратегические разработки и культурно-гуманитарные обмены. Тем самым сотрудничество в сфере образования и науки выходит за рамки отдельных проектов и приобретает всё более системный и институциональный характер. Наглядным примером такого подхода выступает взаимодействие с Университетом Сонг­юнгван. Этот ведущий вуз уже развивает контакты с Международным университетом гуманитарных наук и развития и Инженерно-технологическим университетом Туркменистана имени Огуз хана. Подписанный в ходе государственного визита Меморандум о взаимопонимании между Туркменским государственным институтом экономики и управления и Университетом Сонгюнгван ещё больше расширяет круг туркменс­ких высших учебных заведений, вовлечённых в данное партнёрство. Помимо межвузовских контактов формируется ещё один важный вектор – научно-информационное партнёрство. Расширение связей с Национальной парламентской библиотекой Республики Корея позволяет по-новому взглянуть на роль информационных ресурсов в международном академическом обмене. Для преподавателей, студентов и исследователей ключевое значение имеет доступ к новейшим электронным, библиографическим и аудиовизуальным материалам, а также активизация обмена научными изданиями. Символическое и одновременно просветительское значение имела передача в дар Национальной парламентской библиотеке Республики Корея произведений и трудов Нацио­нального ­Лидера туркменского народа Героя-­Аркадага и Президента Сердара Бердымухамедова. Знакомство зарубежной аудитории с этими книгами способствует более глубокому пониманию истории и культуры Туркменистана, его современных достижений и тех духовно-нравственных ценностей, которые занимают важное место в жизни туркменского общества. Существенной составляющей туркмено-корейского гуманитарного взаимодействия остаётся языковое образование. При этом сегодня оно всё в большей степени соединяется с непосредственным межкультурным общением и профессиональной подготовкой будущих специалистов. При Турк­менском национальном институте мировых языков имени Довлетмаммета Азади действует Учебный центр изучения корейского языка имени Короля Седжона, а сам корейский язык прочно вошёл в систему подготовки специалистов в институте. Практическое содержание языковому сотрудничеству придаёт академическая мобильность. Показателен в этом отношении опыт взаимодействия ТНИМЯ имени ­Довлетмаммета Азади с Канвонским национальным университетом. В 2026 году это сотрудничество приобрело особенно интенсивный характер. В январе представители института приняли участие в образовательной программе «Feel Korea! with KNU», соединившей языковую подготовку с непосредственным знакомством с культурной средой Республики Корея. Летом студенты отечественного вуза прошли языковую практику в Канвонском национальном университете. В свою очередь студенты корейского вуза прошли учебную практику в Туркменистане, изучали туркменский и английский языки и знакомились с национальной культурой нашей страны. В 2026-2027 учебном году ещё несколько отличившихся студентов ТНИМЯ имени Дов­летмаммета Азади направлены на годичное обучение в Канвонский национальный университет. Такая взаимность имеет принципиальное значение. Академическая мобильность перестаёт быть односторонним направлением и становится пространством полноценного образовательного и культурного обмена. Молодые люди не только совершенствуют владение иностранным языком, но и приобретают навыки межкультурной коммуникации, учатся работать в иной академической среде, расширяют профессиональный кругозор. Новый этап сотрудничества между ТНИМЯ имени Довлетмаммета Азади и Канвонским национальным университетом закреплён Соглашением о сотрудничестве, подписанным в ходе государственного визита. Документ создаёт дополнительные возможности для расширения обменов студентами и преподавателями, проведения совместных исследований, учебных практик, лекционных программ и культурно-образовательных проектов. Тем самым изучение языка становится инструментом профессионального взаимодействия, научного диалога и более глубокого взаимопонимания между двумя народами. Практическое измерение сот­рудничества связано и с укреплением инфраструктуры образовательных учреждений. В числе направлений, обозначенных в рамках достигнутых договорённос­тей, – дальнейшая модернизация материально-технической базы Туркменского государственного университета имени Махтумкули и ТНИМЯ имени Довлетмаммета Азади при поддержке корейской стороны. Для системы образования эта работа имеет принципиальное значение, поскольку современная учебно-технологическая среда создаёт условия для внедрения новых методов обучения, расширения использования цифровых ресурсов и повышения качества учебной и научной деятельности. Ещё одной характерной чертой современного этапа становится заметное усиление инженерно-технологической и научно-исследовательской составляющей туркмено-корейского образовательного сотрудничества. Высшая школа сегодня призвана передавать фундаментальные знания, готовить специалистов, способных работать с новыми технологиями, участвовать в исследовательских проектах и находить практические решения для быстро меняющейся экономики. Именно с этих позиций следует рассматривать установление прямых связей между Инженерно-технологическим университетом Туркменистана имени Огуз хана и Корейским университетом технологий и образования, а также между Институтом инженерно-технических и транспортных коммуникаций Туркменистана и Институтом глобальных инновационных исследований Республики Корея. Подписанные документы создают основу для развития сотрудничества в тех областях, где образовательный процесс наиболее тесно соприкасается с инновациями, производством и современными технологиями. Практическая ценность такого взаимодействия заключается ­прежде всего в возможности соединить подготовку будущих специалистов с международным научно-технологическим опытом. Для туркменской высшей школы представляет интерес изучение современных подходов к инженерному образованию, внедрению цифровых решений, развитию искусственного интеллекта, организации прикладных исследований и формированию компетенций, востребованных в условиях технологической ­модернизации. Подобный подход созвучен стратегическим приоритетам двустороннего экономического сотрудничества. Республика Корея располагает значительным опытом в области цифровизации, промышленной модернизации и высокотехнологичного производства, а Туркменистан заинтересован в привлечении передовых технологий, инвестиций и управленческих решений для дальнейшего развития различных отраслей национальной экономики. В данном контекс­те именно система образования должна готовить кадры, способные профессионально осваивать новые технологии и эффективно применять их на практике. Расширяется и пространство научного взаимодействия. Соглашение между Научным центром стратегических исследований Института международных отношений Министерства иностранных дел Туркменистана и Азиатским центром Сеульского национального университета создаёт основу для дальнейшей совместной работы в области стратегических и региональных исследований. Это ещё один показатель того, что научное сотрудничество всё активнее дополняет традиционные формы образовательного обмена. Содержание этого направления значительно шире традиционных студенческих обменов. На первом Саммите «Центральная Азия–Рес­публика Корея» Президент Туркменистана выдвинул ряд инициатив, предусматривающих развитие новых форм сотрудничества между образовательными учреждениями, в том числе программ двойных дип­ломов, повышение уровня цифровых знаний молодёжи, проведение совместных олимпиад, конкурсов и конференций, а также активизацию научно-исследовательской и проектной деятельности молодых учёных. Отдельно была выдвинута инициатива создания Института поддержки развития и внедрения инновационных идей молодёжи, разработки Дорожной карты межкультурных обменов и реализации программы «Молодые таланты». Совокупность достигнутых договорённостей позволяет говорить о качественном изменении самой модели туркмено-корейского сотрудничества в сфере образования и науки. Если прежде значительную часть взаимодействия составляли отдельные языковые программы, академические поездки и мероприятия, то сегодня формируется сеть устойчивых связей между профильными министерствами, университетами, научными центрами и информационными учреждениями. Языковая подготовка дополняется инженерным образованием, академическая мобильность – совместными исследованиями, а работа с молодёжью – поддержкой инновационных инициатив. Государственный визит Президента Сердара Бердымухамедова в Республику Корея создал прочную политическую и институциональную основу для дальнейшего продвижения этой работы. Теперь особое значение приобретает последовательная реализация достигнутых договорённостей, наполнение подписанных документов конкретными образовательными, научными и молодёжными проектами. Именно такой подход позволит в полной мере использовать накопленный потенциал сотрудничества и направить его на интеллектуальное развитие молодёжи, укрепление человеческого капитала и дальнейшее сближение двух дружественных народов. Джумамырат ГУРБАНГЕЛДИЕВ, министр образования Туркменистана.

Milli ykdysadyýetimiziň üstünlikleri Makalalar
9

Milli ykdysadyýetimiziň üstünlikleri

Türkmenistanyň Garaşsyzlygynyň 35 ýyllygy mynasybetli geçirilen sergide öz beýanyny tapdy Täze taryhy döwrümizde milli we dünýä tejribesini öwrenmek, öňdebaryjy tehnologiýalary ornaşdyrmak arkaly innowasion ösüşi üpjün etmek Türkmenistanyň halk hojalygy toplumynyň okgunly ösmeginiň baş şertidir. Şunuň bilen baglylykda, 17 — 19-njy sentýabrda paýtagtymyzdaky Söwda-senagat edarasynda ýurdumyzyň Garaşsyzlygynyň şanly 35 ýyllygy mynasybetli Türkmenistanyň ykdysady üstünlikleriniň sergisiniň geçirilmegi möhüm ähmiýete eýedir. Bu sergide ata Watanymyzyň Garaşsyzlygynyň 35 ýylynyň dowamynda ähli pudaklarda gazanylan üstünlikler, garaşsyz ösüşiň ýolunda ykdysadyýetde, syýasatda, durmuş ulgamynda, medeni-ynsanperwer, ylym we tehnologik ugurlarda ýetilen belent sepgitler öz beýanyny tapdy. Bu giň möçberli sergä ministrlikleriň we pudaklaýyn dolandyryş edaralarynyň hünärmenleri, Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň agzalary, türkmen işewürleri gatnaşdylar. Biz hem olaryň käbirleriniň alyp barýan işleri barada gyzyklanyp, okyjylarymyza ýetirmegi makul bildik. «DÖWLETLI DÖWRAN»: NUSGALYK TEJRIBE, ÝOKARY HIL Garaşsyzlyk ýyllarynda milli senetçiligi senagat derejesine çykarmakda möhüm işler alnyp barlyp, bu ugurda «Döwletli döwran» hojalyk jemgyýetiniň önümçilik tejribesi nusgalykdyr. 2003-nji ýylda Lebap welaýatynyň Halaç etrabynda döredilen bu hususy düzüm ýokary hilli keramiki bezeg önümlerini öndürmäge ýöriteleşendir. Önümçilikde keramiki kerpiçler, bezeg plitkalary, termobloklar we ýol örtügi üçin kerpiçler ýaly önümleriň 24-den gowrak görnüşi öndürilýär. Ilkibaşda kärhananyň öndürýän önümleri sebitiň gurluşyk zerurlyklaryny üpjün etmäge gönükdirilen bolsa-da, tehniki ösüşiň we kämillige bolan ymtylyşyň netijesinde halkara bazaryna ynamly çykdy. Sebäbi keramika önümçiliginde däp bolan gadymy milli usullar häzirki zaman tehnologiýalary bilen sazlaşykly utgaşdyrylýar. Serginiň çäklerinde bu hojalyk jemgyýetiniň dizaýn boýunça hünärmeni Azatgül Çaryýewa bilen gürrüňdeş bolanymyzda, ol şeýle diýdi: — 2019-njy ýylda Gahryman Arkadagymyzyň başlangyjy bilen Halaç etrabynyň çäginde täze döwrebap keramiki bezeg önümlerini öndürýän zawodyň açylmagy hojalyk jemgyýetimiziň taryhyna möhüm tapgyr hökmünde altyn harplar bilen ýazyldy. Häzirki wagtda biziň zawodymyz doly awtomatlaşdyrylan we robotlaşdyrylan önümçilik toplumydyr. Bu ýerde önümçiligiň her bir tapgyry ýokary takyklyk bilen gözegçilikde saklanýar. Bu bolsa gurluşyk we bezeg işleri üçin önümleriň ygtybarlylygyny kepillendirýär. Hünärmeniň nygtaýşy ýaly, halkara hil talaplaryna doly laýyk gelýän önümler ygtybarlylygy, uzak möhletli ulanylyşy, berkligi, aýaza çydamlylygy we beýleki tehniki häsiýetleri bilen tapawutlanýar. Şoňa görä-de, önümlere islegler gaty köp. Merkezi Aziýa ýurtlarynyň ählisinde «Döwletli döwranyň» keramiki önümlerine ýokary isleg bildirilýär. TÄZE DIL — TÄZE MÜMKINÇILIK! Milli ykdysadyýetimiziň dürli ugurlary bilen bir hatarda, Garaşsyz Watanymyzda üstünlikli durmuşa geçirilýän ylym-bilim özgertmeleri şu gezekki sergide öz aýdyň beýanyny tapdy. Ýurdumyzyň Bilim ministrliginiň, Ylymlar akademiýasynyň, bilim-maslahat beriş merkezleriniň pawilýonlary ýaşlaryň aýratyn ünsünde boldy. Şolaryň hatarynda Türkmenistanyň Telewideniýe, radiogepleşikler we kinematografiýa baradaky döwlet komitetiniň pawilýonynyň çägindäki Diller merkezi daşary ýurt dillerini öwrenmäge höwesli ýaşlar üçin möhüm meýdança öwrüldi. — Biz ýakynda işe başladyk. Häzirki wagtda merkezimizde iňlis, rus, hytaý we nemes dilleri öwredilýär, şeýle hem kompýuter sowatlylygy boýunça bilim berilýär. Okuwlar tölegli esasda alnyp barlyp, arzanlaşyklar hem göz öňünde tutulýar. Uly we kiçi ýaşly diňleýjiler özlerine amatly ýagdaýda, günüň üç wagtyndaky — irdenki, öýlänki, agşamky okuwlara tapgyrlaýyn ýazylyp bilerler. Biz 7 ýaşdan ýokary diňleýjileri kabul edýäris. Okuwlar ýörite tejribeli mugallymlar tarapyndan alnyp barlyp, şunda diňleýjileriň döredijilikli pikirlenmek endiklerini ösdürmäge aýratyn ähmiýet berýäris. Biz — ýaşlara uly ynam bildirip, yzygiderli goldaw-hemaýatlary berýän Milli Liderimiziň hem-de hormatly Prezidentimiziň janlary sag, belent başlary aman bolsun! — diýip, Türkmenistanyň Telewideniýe, radiogepleşikler we kinematografiýa baradaky döwlet komitetiniň hünär-tehniki okuw mekdebindäki Diller merkeziniň bölüm müdiri Ýazgül Udiýewa buýsançly gürrüň berýär. «AK DÜNÝÄNIŇ» BEREKEDI Islendik sergide ünsüňi özüne çekýän zat, ilkinji nobatda, täze önümçilikler hem-de täze önümler. Mukaddes Garaşsyzlygymyzyň şanly 35 ýyllygy mynasybetli guralan ykdysady gözden geçirilişde Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň agzasy, telekeçi Bäşim Sopyýewe degişli bolan «Ak dünýä» hususy kärhanasynyň pawilýony myhmanlarda aýratyn täsir galdyrdy. Ol sergä ilkinji gezek gatnaşdy. Kärhanada öndürilýän önümler, esasan, bedene ýumurtgasyndan we bedene etinden ybarat bolup, ol müşderileriň ösen islegini kanagatlandyrýar. Hususy kärhana 2013-nji ýylda esaslandyrylan hem bolsa, ol «Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistan — bedew batly at-myradyň mekany» ýylynda şeýle gözden geçirilişe ilkinji gezek wekilçilik edýär. — Bedene ýumurtgasy we eti adam saglygy üçin örän peýdaly, düzümi witaminlere we mikroelementlere baý bolan iýmit önümleridir. Şoňa görä-de, önümlerimize paýtagtymyzyň we sebitlerimiziň söwda merkezlerinde, ak bazarlarymyzda islegler uly. Önümçiligimiz Ak bugdaý etrabynyň Magtymguly daýhan birleşiginde ýerleşýär. Geljekde daşary ýurtlara eksporty ýola goýmagy, şeýle hem önümçiligiň görnüşini artdyrmagy maksat edinýäris. Munuň üçin ähli mümkinçilikler bar — diýip, hususy kärhananyň hünärmeni Baýramgül Öwezowa gürrüň berýär. Söhbetdeşligiň dowamynda hususy düzümiň wekili ýurdumyzda ýaş nesle bildirilýän uly ynamy nygtamak bilen, önümçilikde ýaşlaryň pikirleriniň, taslamalarynyň has oňlanylýandygyny buýsançly belledi. Biz hem milli ykdysadyýetimiziň dürli pudaklarynda iş alyp barýan ýokary derejeli hünärmenlerimize uly üstünlikleri arzuw edýäris. Atamyrat ÝAZWELIÝEW, Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň Halkara gatnaşyklary institutynyň talyby, «Nesil».

Garaşsyzlyk — göwünleriň ganaty Makalalar
8

Garaşsyzlyk — göwünleriň ganaty

Türkmen halky mukaddes Garaşsyzlygymyzyň şanly 35 ýyllyk baýramyny agzybirlikde, ruhubelentlikde garşy alýar. Munuň bilen baglanyşykly toý dabaralary «Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistan — bedew batly at-myradyň mekany» ýylyny özboluşly many-mazmun bilen baýlaşdyrýar. Garaşsyz ösüş ýyllarynda ýurdumyzda halk hojalygynyň dürli ugurlarynda gazanylan üstünlikler, döwlet we jemgyýetçilik durmuşynda amala aşyrylan özgertmeler her bir ildeşimiziň göwnüni ganatlandyrýar. Garaşsyzlyk mizemez gymmatlykdyr. Ondan egsilmez güýç alyp, türkmen halky täze taryhy döwri, beýik geljegi gurýar. Gahryman Arkadagymyzyň başlangyçlary we hormatly Prezidentimiziň tutanýerli tagallalary bilen zähmetkeş halkymyz Garaşsyzlygymyzyň gazananlaryny has-da pugtalandyrýar, täze ýeňişlere tarap ynamly öňe barýar. Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň «Ýaşlar — Watanyň daýanjy» atly eserinde: «Bu ýer türkmen topragy, onda topraga atan her bir dänäň dessine şineläp, boý alyp, ösmek bilen bolýar. Oturdan her bir daragtyň tiz wagtda saýa hem hasyl berýär. Bu toprak şeýle bir ýer, ýürekden aýdylan, orta atylan her bir ýagşy pikir, süýji hyýal hakykata öwrülmäge ukyplydyr» diýip, türkmen halkynyň gurmak, döretmek güýjüne ýokary baha berýär. Täze taryhy döwrüň ylym-bilimli, terbiýeli, sagdyn bedenli, ruhubelent neslini ýetişdirmek hem döwlet syýasatynyň esasy ugry hökmünde barha rowaçlanýar. Bilim işgärleriniň täzeçil işleri-de bu ugurdaky özgertmeleriň çarhyna bat berýär. Ýylyň-ýylyna ýurdumyzda mekdebe çenli we umumybilim edaralarynyň, orta hünär, ýokary okuw mekdepleriniň täze binalarynyň gurlup ulanmaga berilmegi ulgamyň maddy-enjamlaýyn binýadynyň yzygiderli berkidilýändigini görkezýär. Bilim maksatly binalaryň ýyl-ýyldan artyp barşy perzendiniň ýagty geljegini arzuwlaýan her bir ata-enäniň hem göwnüni galkyndyrýar. Mälim bolşy ýaly, ýaş türkmenistanlylaryň häzirki nesli hut Garaşsyzlyk ýyllarynda kemala geldi. Döwlet berkararlygy türkmen ýaşlarynyň öňünde uly mümkinçilikleri açdy. «Ýaşlar barada döwlet syýasaty hakynda» Türkmenistanyň Kanunyna laýyklykda, ýaş nesliň hukuklary we azatlyklary üpjün edilýär, döwletimiziň we jemgyýetimiziň syýasy, ykdysady, medeni durmuşyna ýaşlaryň doly hukukly gatnaşmagy üçin oňaýly şertler döredilýär. Gahryman Arkadagymyz şu ýylyň 2-nji sentýabrynda Arkadag şäheriniň Ruhyýet köşgünde geçiren umumy okuw sapagynda: «Biziň döwletimiziň iň täze taryhy dünýä bileleşigi tarapyndan ykrar edilen Garaşsyzlygymyzdan başlanýar. 35 ýylyň dowamynda ýurdumyzyň demokratik, hukuk we dünýewi döwlet gurluşy düýpli berkidildi. Ýakyn wagtdan bolsa biz ata Watanymyzyň Garaşsyzlygynyň 35 ýyllyk şanly baýramyny belläp geçeris. Bu beýik sene berkarar döwletimiziň durmuşynda tutuş bir döwürdir. Biziň bolsa buýsanara-guwanara zadymyz örän köp» diýip belledi. Milli Liderimiziň umumy okuw sapagynda beýan eden atalyk nesihatlary ýaşlaryň berkarar Watanymyza söýgüsini, bagtyýar döwrümize buýsanjyny has-da artdyryp, geljekki üstünliklere ruhlandyrdy. Ýaş türkmenistanlylar şeýle belent ynama, döredilýän giň mümkinçiliklere jogap edip, Watanymyzyň ykdysady, medeni, ylym-bilim kuwwatyny ýokarlandyrmaga, halkara abraýyny artdyrmaga mynasyp goşant goşarlar. Garaşsyz Watanymyzyň bagtyýar neslini beýik işlere ruhlandyrýan Gahryman Arkadagymyzyň, Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň janlary sag, ömürleri uzak, tutumly işleri rowaç bolsun! Gülnäzik WELIÝEWA, Türkmenistanyň Döwlet energetika institutynyň mugallymy.

Buýsançly wakanyň şanyna Makalalar
8

Buýsançly wakanyň şanyna

Düýn Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň Halkara gatnaşyklary institutynda hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowa Koreýa Respublikasynyň Songýungwan uniwersitetiniň syýasy ylymlaryň hormatly doktory derejesiniň berilmegi mynasybetli dabaraly maslahat geçirildi. Oňa Daşary işler ministrliginiň, ýokary okuw mekdepleriniň ýolbaşçylary, syýasy partiýalaryň agzalary, institutyň professor-mugallymlary hem-de köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň wekilleri gatnaşdylar. Hormatly Prezidentimiziň Koreýa Respublikasyna amala aşyran döwlet sapary uly üstünliklere beslenip, ikitaraplaýyn we köptaraplaýyn hyzmatdaşlygyň täze gözýetimlerini açdy. Saparyň dowamynda Arkadagly Gahryman Serdarymyza Koreýa Respublikasynyň Songýungwan uniwersitetiniň syýasy ylymlaryň hormatly doktory derejesiniň berilmegi hormatly Prezidentimiziň durmuşa geçirýän parasatly syýasatynyň dostlukly döwletde hem giň goldaw tapýandygynyň güwäsidir. Munuň özi ylmy jemgyýetçiligimizi, bu ugurda iş alyp barýan hünärmenleri, şeýle hem türkmen halkyny buýsandyrdy. Mälim bolşy ýaly, 2025-nji ýylyň aprelinde hormatly Prezidentimize Ýaponiýanyň iň abraýly ýokary okuw mekdepleriniň biri bolan Sukuba uniwersitetiniň hormatly doktory diýen at dakylypdy. Ýeri gelende, Gahryman Arkadagymyza hem 2015-nji ýylyň martynda Sendaý şäherinde Sukuba uniwersitetiniň hormatly doktory diýen alymlyk derejesiniň berlendigini nygtamak gerek. Şu ýylyň iýunynda bolsa Ylymlar güni mynasybetli geçirilen çäreleriň çäklerinde döwlet Baştutanymyz Türkmenistanyň Ylymlar akademiýasynyň ykdysady we syýasy ylymlar boýunça akademikligine saýlanyldy, şeýle hem Ýokary attestasiýa komitetiniň prezidiumynyň çözgüdi esasynda ykdysady we syýasy hünärler boýunça professor alymlyk adyna eýe boldy. Könelerimiziň «Hünär — akar bulak, ylym — ýanar çyrag», «Ylym akyldan dem alar» diýşi ýaly, ylma, bilime ähli döwürlerde-de uly gadyr goýlupdyr. Gahryman Arkadagymyz, hormatly Prezidentimiz hem gadymyýetden gözbaşly ýörelgelerimizi mynasyp dowam etdirmek, ylym ulgamyny döwrebaplaşdyrmak ugrunda ýadawsyz tagalla edýärler. Munuň şeýledigini her ýylda ýurdumyzda Ylymlar gününiň dabaraly ýagdaýda bellenilmegi hem aýdyň görkezýär. Milli ykdysadyýetimiziň ähli pudaklary ylmyň täze gazananlary esasynda iş alyp barýar. Durmuşa geçirilýän özgertmeler, ýetilýän üstünlikler kämil ylmy binýada daýanýar. — Hormatly Prezidentimiz 20 ýyldan gowrak wagtyň dowamynda döwlet edaralarynda, daşary işler, senagat önümçiligi we ykdysadyýet ýaly giň ugurlarda baý iş tejribesini gazandy. Döwlet Baştutanymyzyň tagallalary esasynda sanly ulgama geçmek, senagaty döwrebaplaşdyrmak ýaly wajyp özgertmeler durmuşa geçirilýär. Şeýle hem sanly dolandyryş ulgamy, maglumat we kommunikasiýa infrastrukturasy döwrebaplaşdyrylýar, importyň ornuny tutýan ýerli önümçiligiň ösdürilmegi bilen, milli ykdysadyýet diwersifikasiýalaşdyrylyp, durnukly ösüş üpjün edilýär. Hormatly Prezidentimiziň baştutanlygynda we baý syýasy tejribesi esasynda diplomatik gatnaşyklary, halkara hyzmatdaşlygy berkitmek, BMG we beýleki abraýly halkara guramalar bilen hyzmatdaşlygy täze derejä çykarmak ugrunda uly işler bitirilýär. Koreýa Respublikasynda döwlet Baştutanymyzyň dolandyrmak başarnyklary esasynda Türkmenistanyň döwlet ösüşini, halkyň ýaşaýyş-durmuş derejesini ýokarlandyrmak, halkara hyzmatdaşlygy pugtalandyrmak, dünýä giňişliginde ýurdumyzyň abraýyny artdyrmak babatda bitiren hyzmatlaryna uly baha berilýär. Elbetde, munuň özi ýurdumyza we tutuş türkmen halkyna goýulýan uly hormatdan nyşandyr — diýip, Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň Halkara gatnaşyklary institutynyň Parahatçylyk we bitaraplyk kafedrasynyň müdiri, syýasy ylymlaryň doktory, Türkmenistanyň Gahrymany Aksoltan Ataýewa dabarada eden çykyşynda belledi. Çykyş edenler hormatly Prezidentimizi gazanan ylmy üstünligi bilen gutlap, şeýle derejeleriň höwrüniň köp bolmagyny arzuw etdiler. Şeýle hem bu ähmiýetli wakanyň ýaş alymlarymyzy, ylmy işgärlerimizi, mugallymlarymyzy täze gözleglere ruhlandyrandygy dogrusynda aýratyn nygtadylar. Çäräniň ahyrynda oňa gatnaşyjylar tarapyndan Türkmenistanyň Prezidentiniň adyna Ýüzlenme kabul edildi. Baýnazar BAÝHANOW, Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň Halkara gatnaşyklary institutynyň halkara žurnalistikasy fakultetiniň talyby.

Logo Bilim ministrligi

Dil saýlaň